Middeleeuwse vaklui lazen de Bijbel al in hun eigen taal

Het populaire beeld dat de gewone man pas sinds de Reformatie zelf de Bijbel leest klopt niet. Vooral in de steden werd er in de Middeleeuwen al volop in de volkstaal uit gelezen. Zelfs timmermannen en kleer-makers hadden vaak de Bijbel in huis.

 

door Gerrit-jan Kleinjan

Dat blijkt uit de eerste resultaten van grootschalig historisch onderzoek door de Rijksuniversiteit Groningen naar de verspreiding van Bijbels vóór de Reformatie. Mediëviste Sabrina Corbellini, coördinator van het onderzoek, verwacht dat de bevindingen aanpassingen van de geschiedenisboeken nodig maken.

“Het dominante beeld is nog steeds dat het leken voor de Reformatie verboden was zelf de Bijbel te lezen. Dat is niet zo. Vaak was het gewoon toegestaan”, zegt Corbellini. “Het gebruik van vertalingen is zeker geen protestantse uitvinding.”

De Anjoubijbel is een uniek 14de-eeuws Italiaans handschrift. Het werd rond 1340 gemaakt aan het hof van koning Robert van Napels, ook bekend als Robert I van Anjou, als huwelijksgeschenk voor zijn zoon.

De onderzoekers uit Groningen zochten 2,5 jaar lang in bibliotheken in Nederland, Vlaanderen, Frankrijk en Italië om in kaart te brengen wie in de Middeleeuwen Bijbels in huis had. “Het was echt een stedelijk fenomeen. Daar waren steeds meer ambachtslieden en een elite die kon lezen en schrijven, alleen deden ze dat niet in het Latijn.”

Volgens Corbellini is de verouderde opvatting de geschiedenisboeken ingeslopen doordat veel onderzoekers leunen op protestantse kerkelijke bronnen. Zo is kerkhervormer Maarten Luther volgens haar de bedenker van de mythe dat de rooms-katholieke kerk het lezen van de Bijbel verbood. Deze propaganda, zegt Corbellini, is overgenomen door zijn volgelingen. “Door zich af te zetten tegen het verleden (de ‘donkere Middeleeuwen’), probeerden de protestanten hun identiteit als ‘bijbelbevrijders’ te creëren.”

Pas halverwege de zestiende eeuw besloot Rome dat de Bijbel enkel in het Latijn gelezen mocht worden.

bron: Trouw

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s